Alejo Carpentier

Viaje a la semilla

  
 

“El barro volvió al barro, dejando un yermo en lugar de la casa”. Alejo Carpentier. Viaje a la semilla.

“En determinadas ocasiones, es la misma divinidad la que guía la marcha y está al frente de la rotación de este universo en que habitamos nosotros; en otros momentos lo deja ir, cuando los períodos de tiempo que le están asignados han llegado a su término, y el universo vuelve entonces a comenzar por si mismo, en sentido inverso, su ruta circular,, en virtud de la vida que lo anima y de la inteligencia con que le dotó, desde su origen, el que lo compuso”. Platón. El político, o de la realeza.

O conto “Viaje a la semilla” de Alejo Carpentier forma parte da triloxía de relatos que integran Guerra del tiempo, título que preludia o principal trazo que define estes relatos, a inversión do tempo lineal e lóxico das narracións, o que presupón unha ruptura coa concepción e visión da realidade propias da cultura europea. Carpentier formula neste conto temas como a concepción dun tempo circular onde se pregunta sobre a diferenza entre principio e final, vida e morte, onde se cuestiona a temporalidade lineal e logocentrista aristotélica fronte á vixencia do tempo mítico indíxenista de América, ao tempo que postula unha volta ás raíces, nunha busca da identidade e dos valores latinoamericanos como principio e condición necesarios para a rexeneración da cultura latinoamericana mesma. O tratamento destes temas permítennos un achegamento ao relato desde unha reinterpretación mítica, significativa e recorrente en toda a literatura latinoamericana que se coñece como “real marabilloso e realismo máxico”.

  
 
 
 

 

Cuestionario

1. Quen é o protagonista do relato?
2. Cal é a orixe da metamorfose de Marcial?
3. Que simbolismo poden encerrar as estatuas de Ceres e Venus?
4. Que trazo da temporalidade destaca no relato?
5. Presentan algún paralilismo o transcurso vital de don Marcial e a mansión na que
reside?
6. En que lugar concreto transcorren as distintas etapas da vida do protagonista?
7. Establece a relación entre Marcial e os cadros pictóricos da casa.
8. Poderíase asignar unha nota musical a cada capítulo? Como?
9. Podería adecuarse a estrutura do relato a dous movementos musicais crescendo/ diminuendo ou, máis aínda, o desenvolvemento da trama responde, en certa maneira, a unha estrutura sinfónica na que se van alternando distintos movementos? Comenta este punto en relación coa audición dos dous movementos sinfónicos que escoitas como fondo musical.
10. Esta estrutura dinámica de ascenso e descenso queda remarcada mediante distintos símbolos. Poderías citar algún?
11. Comenta brevemente a sensación que che produciu a idea central do relato
12. Reconstrúe os episodios biográficos de don Marcial seguindo a linealidade cronolóxica das agullas do reloxo.